AI
WhatsApp Chatbot: İşletmeler İçin Kurulum Rehberi
WhatsApp chatbot, müşterilerin işletmenize WhatsApp'tan yazdığı soruları otomatik cevaplayan, bilgi toplayan ve gerektiğinde konuşmayı bir çalışana devreden yazılımdır. Meta'nın resmi WhatsApp Business Platform altyapısıyla kurulur ve işletmenin kendi verisine bağlanır. Bu yazıda chatbot'un hangi işleri üstlenebileceğini, nerede insana devretmesi gerektiğini, Meta'nın mesaj kurallarını ve kuruluma nasıl hazırlanacağınızı anlatıyoruz.
WhatsApp chatbot işletmede ne işe yarar?
Müşteri mesajlarının büyük bölümü aynı sorulardan oluşur: çalışma saatleri, sipariş durumu, teklif talebi, randevu, teslimat. Chatbot bunlara gece gündüz aynı şekilde cevap verir, ekibiniz de insan gerektiren konuşmalara zaman ayırır. Genel kavramı chatbot nedir yazısında anlattık. Burada yalnızca WhatsApp tarafına bakıyoruz.
Birçok işletmede müşteri ilk teması WhatsApp'tan kurar. Satış öncesi soru, teklif isteği ve satış sonrası destek aynı konuşmada akar. Bu yüzden chatbot'un işi cevap vermekle bitmez, konuşmayı doğru kişiye ulaştırması da gerekir. Satış ekibine ulaşan her talebin eksiksiz gelmesi, yani firma adı, ihtiyaç ve iletişim bilgisinin baştan toplanmış olması, ilk görüşmeyi kısaltır.
WhatsApp chatbot hangi işleri üstlenebilir?
İyi çalışan bir chatbot dar ve net bir iş listesiyle başlar. Tablo, tipik işleri ve her birinin ihtiyaç duyduğu veriyi gösteriyor:
| İş | Chatbot ne yapar | Hangi veri gerekir |
|---|---|---|
| Sık sorulan sorular | Hazır bilgiden cevap verir | Sıkça sorulan sorular, hizmet bilgileri |
| Teklif ve ön bilgi toplama | Soruları sorar, cevapları kaydeder | Soru akışı, CRM veya e-posta |
| Sipariş ve talep durumu | Sistemden okuyup söyler | Sipariş veya talep sistemi |
| Randevu | Boş saati gösterir, kaydeder | Takvim |
| Doğru kişiye yönlendirme | Konuyu anlar, ekibe devreder | Ekip ve konu listesi |
İlk sürümü üç ya da beş işle sınırlamak daha sağlıklıdır, çünkü her yeni iş tasarım ve test yükü getirir. Hangi işlerle başlayacağınızı müşterilerinizin son haftalarda WhatsApp'tan yazdığı mesajları okuyarak belirleyin. Chatbot çalışmaya başlayınca cevapsız kalan sorulara bakıp listeyi genişletebilirsiniz.
WhatsApp chatbot ne zaman insana devretmeli?
Chatbot bilmediği konuda bilmediğini söylemeli ve konuşmayı bir çalışana vermeli. Devir kuralları baştan yazılır:
- Müşteri bir insanla konuşmak istediğinde.
- Şikayet, iade ya da ödeme anlaşmazlığı gibi riskli konularda.
- Chatbot iki kez üst üste anlayamadığında.
- Teklif ve sözleşme gibi bağlayıcı bir karar gerektiğinde.
Devirde müşteri derdini baştan anlatmak zorunda kalmamalı. Chatbot o ana kadar topladığı bilgiyi çalışanın ekranına özet olarak iletir. Müşteri chatbot'u yardımcı ya da engel olarak bu anda algılar.
WhatsApp chatbot kendi verinize nasıl bağlanır?
Chatbot'un cevabı, bağlı olduğu veri kadar iyidir. Genel bilgiyle konuşan bir model, işletmenize ait bir soruda uydurma cevap verebilir. Bunu önlemek için cevaplar iki kaynaktan beslenir.
Birincisi bilgi tabanıdır. Hizmetleriniz, süreçleriniz ve sık sorulan sorularınız yazılı bir kaynakta toplanır. Chatbotun bu kaynaktan yanıt vermesi ve bilgi eksikse konuşmayı devretmesi istenir; testlerde bu kurala uyup uymadığı kontrol edilir.
İkincisi canlı sistemlerdir. Sipariş durumu, randevu takvimi ya da talep kaydı gibi anlık bilgiler ilgili sisteme bağlanarak okunur. Burada yetki önemlidir: chatbot yalnızca o müşterinin kendi kaydını görmeli.
Yapay zeka tabanlı chatbot ile kurallı akış arasındaki ayrım için AI geliştirme hizmetimizin kapsamına bakabilirsiniz. Pratikte en sağlam kurulum ikisini birleştirir: net işler için sabit akış, serbest sorular için yapay zeka, belirsiz durumda insana devir.
WhatsApp chatbot için Meta'nın kuralları nelerdir?
Bu bölümdeki kurallar Meta'nın geliştirici belgelerine dayanıyor. Kurallar değişebildiği için kurulumdan önce güncel halini kontrol edin.
Resmi altyapı: WhatsApp Cloud API, işletmenin mesaj gönderip almasını ve gelen mesajlar için webhook almasını sağlar. Başlamak için bir Meta uygulaması, bir WhatsApp Business hesabı ve bir gönderici telefon numarası gerekir. Adımlar Meta'nın başlangıç belgesinde yer alıyor.
24 saatlik pencere: kullanıcı size mesaj attığında ya da sizi aradığında 24 saatlik bir müşteri hizmetleri penceresi açılır. Kullanıcı yeniden yazarsa süre baştan başlar. Pencere açıkken önceden onay almadan serbest biçimli mesaj gönderebilirsiniz. Pencere kapanınca yalnızca onaylı şablon mesaj gönderebilirsiniz. Ayrıntılar mesaj gönderme belgesinde anlatılıyor.
Şablon mesajlar: pencere dışında kullanıcıya şablonla ulaşırsınız. Şablonlar pazarlama, yardımcı (utility) ve doğrulama kategorilerinden birine girer ve gönderilmeden önce Meta'nın incelemesinden geçer. Kategoriler ve inceleme süreci şablon belgesinde açıklanıyor.
Onay (opt-in): Meta'nın belgesine göre yalnızca sizden mesaj almayı kabul etmiş kullanıcılara mesaj gönderebilirsiniz. İzni sürecin en başında alın.
Bunun tasarıma etkisi açık: kullanıcı yazdığında chatbot serbestçe cevap verir. Müşteri yazmadan başlatılacak bir bildirim, hatırlatma ya da kampanya için onaylı şablon gerekir. "Chatbot ile müşterilere toplu mesaj atalım" isteği bu yüzden ayrı bir iş olarak, şablon ve izin kurallarıyla birlikte ele alınır. Ücretlendirme Meta'nın güncel sayfasında yayımlanıyor, bu yazıda tutar vermiyoruz.
AI ajanı tasarlarken hangi kararlar sonucu belirler? Plainhub'dan notlar
Plainhub'da yerleşik bir AI finans ajanı geliştirdik. Ajan tasarımında verdiğimiz iki karar Plainhub'da bir WhatsApp kanalı olmasa da WhatsApp chatbot'u için de geçerli:
- Veri ürünün kendisinden gelir. Ajan, çalışma alanındaki nakit, gider ve runway gibi rakamlardan cevap kuruyor. Chatbot'ta da cevap işletmenin kendi kaynağından gelmeli.
- Ajan kaydı değiştirmeden önce sorar. Kullanıcı serbest yazdığında ajan anladığı değeri gösteriyor ve onay bekliyor. Yanlış okunan bir tutar, kayda geçmeden yakalanıyor. WhatsApp'ta randevu ya da sipariş kaydı açarken aynı adım yanlış kaydı önler.
Ajanın nasıl çalıştığını daha ayrıntılı görmek isterseniz yapay zeka örnekleri yazısı Plainhub'ı da anlatıyor.
WhatsApp chatbot projesi nasıl ilerler?
Sıra önemlidir, çünkü hesap ve şablon onayları kod yazmaktan bağımsız bir bekleme süresi doğurabilir. Bu nedenle onay işlemini kapsam netleşir netleşmez başlatmak işi hızlandırır:
- Kapsam: chatbot hangi üç beş işi yapacak, hangi konuda insana devredecek.
- Veri: cevapların geleceği bilgi tabanı ve bağlanacak sistemler.
- Hesap ve onay: Meta uygulaması, işletme hesabı, numara ve şablon onayları.
- Konuşma tasarımı: karşılama, belirsizlikte sorulacak sorular, devir mesajları.
- Test: gerçek müşteri sorularıyla, özellikle zor örneklerle.
- Kademeli açılış ve izleme: cevapsız kalan sorulara bakıp bilgi tabanını geliştirmek.
Maliyeti kapsam belirler: bağlanacak sistem sayısı, iş sayısı, dil sayısı ve devir akışının karmaşıklığı. Bu yazıda tutar vermiyoruz. Net teklif yazılı kapsamla çıkar.
Kurulumdan önce hangi riskler düşünülmeli?
- Yanlış cevap: cevapları kendi içeriğinize bağlamak ve bilmediğinde bunu söyletmek riski düşürür.
- Kişisel veri: müşteri mesajları kişisel veri içerir. KVKK kapsamında neyin, ne kadar süre saklanacağı ve kimin erişeceği baştan belirlenir.
- Beklenti: müşteriye bir chatbot ile konuştuğunu söyleyin ve her zaman bir insana ulaşma yolu bırakın.
- Bakım: hizmetlerinizde ya da sürecinizde bir şey değiştiğinde bilgi tabanını güncellemezseniz chatbot eski bilgiyi söylemeye devam eder.
Sık Sorulan Sorular
WhatsApp chatbot nedir?
WhatsApp chatbot, müşterilerin işletmenize WhatsApp'tan yazdığı soruları otomatik cevaplayan, bilgi toplayan ve gerektiğinde konuşmayı bir çalışana devreden yazılımdır. Resmi WhatsApp Business Platform altyapısıyla kurulur ve işletmenin kendi verisine bağlanır.
WhatsApp chatbot için resmi yol hangisi?
Meta'nın WhatsApp Business Platform altyapısı ve onun Cloud API arayüzüdür. Bir Meta uygulaması, bir WhatsApp Business hesabı ve bir gönderici numara gerekir. Resmi yol, mesaj kurallarına uyarak çalışmanın ön koşuludur.
Müşteri yazmadan ona mesaj gönderebilir miyim?
Müşteri size yazdığında Meta'nın kurallarına göre 24 saatlik bir pencere açılır. Pencere kapandıktan sonra yalnızca önceden onaylı şablon mesaj gönderebilirsiniz. Ayrıca mesaj atacağınız kişilerin sizden mesaj almayı kabul etmiş olması gerekir.
WhatsApp chatbot insanın yerini alır mı?
Hayır. Tekrar eden soruları üstlenir, bilgi toplar ve doğru kişiye yönlendirir. Şikayet, ödeme anlaşmazlığı ve teklif gibi konularda konuşmayı bir çalışana devretmesi gerekir.
WhatsApp chatbot kendi verimize bağlanabilir mi?
Evet. Hizmet bilgileriniz bir bilgi tabanında toplanır, sipariş, randevu ya da talep gibi anlık bilgiler ilgili sisteme bağlanarak okunur. Chatbot yalnızca o müşterinin kendi kaydını görecek şekilde yetkilendirilir.
WhatsApp chatbot için nereden başlamalı?
Önce müşterilerinizin WhatsApp'ta en sık ne sorduğuna bakın ve ilk sürümü o üç beş işle sınırlayın. OZGN Studio'da yapay zeka özelliklerini, ajanları ve otomasyonları ürünün geri kalanıyla aynı ekip geliştiriyor. Kapsamı AI geliştirme sayfasında görebilirsiniz. Projenizi konuşmak için hello@ozgnstudio.com adresine kısa bir mesaj yazmanız yeterli.